Partia Socialiste ka reaguar sot për rritjen e çmimeve, duke deklaruar se kjo është përgjegjësi direkte e kryeministrit Berisha dhe ministrit të Financave Bode.

Deputetja Olta Xhaçka tha se “PS e kishte paralajmëruar këtë situatë që para një viti. “Për më se një vit Sali Berisha dhe qeveria e tij besuan se do t’ ia dilnin me sukses të mbulonin diellin me shoshë, duke keqpërdorur INSTAT për të fshehur rrokullimën që po merrte ekonomia shqiptare”.

“Sot, që kjo flluskë sapuni e krijuar me anë të një propagande të papërgjegjshme për çudirat ekonomike të Saliut e Ridvanit ka plasur, ne e ftojmë kryeministrin e Ruzhdies, që të pranojë publikisht dështimin e tij monumental ekonomik dhe t’u tregojë shqiptarëve se ç’masa është duke marrë qeveria e tij për të ndihmuar qytetarët e këtij vendi në këto kohë të vështira”, vijoi ajo.

Referuar shifrave të djeshme të INSTAT, PS përmendi rritjen e skajshme të kostos së jetesës për shqiptarët duke publikuar faktin se rritja vjetore e çmimeve për muajin shkurt është plot 4.4%, ndërkohë që vetëm në krahasim me muajin janar çmimet janë rritur me 1.1%.

Çmimi i energjisë i shtrenjtuar me 13.1%, çmimet e zarzavateve të rritura me 13.2%, dhe lista e gjatë e rritjes së çmimeve të çdo produkti bazë po e rëndon në mënyrë të papërballueshme gjendjen ekonomike e financiare të familjeve shqiptare.

___________

Pranverë e çmendur çmimesh, inflacioni kalon çdo kufi të BSH

TIRANE – Çmimi i energjisë, çmimi i ushqimeve apo pijeve ka qenë më i shtrenjtë gjatë muajit shkurt. Kjo s’ka kaluar pa u vënë re nga familjarët që janë rrudhur në blerjet e tyre. Por ajo ç’ka vihet re në mënyrë individuale sot merr një përgjigje institucionale. Ka qenë INSTAT që ka referuar shifrat e reja të indeksit. Kështu inflacioni për muajin shkurt kapi nivelin rekord dhe madje tejkaloi normën prej 4.0 për qind vendosur nga Banka e Shqipërisë, duke shkuar në 4.4 për qind.

Krahasuar me të njëjtën periudhë të vitit të kaluar inflacioni është rritur me 1.9%, ndërsa kundrejt një muaji më parë është shënuar një rritje prej 1.1. Specialistja e INSTAT, Hazbie Bunguri, shpjegon se në shtrenjtimin e kostos së jetesës ka ndikuar kryesisht rritja e çmimeve të produkteve ushqimore. “Indeksi i grupit ‘ushqime dhe pije alkolike’ ka shënuar një rritje prej 2.4 për qind. Po kështu rritja me 13 për qind e çmimit të energjisë elektrike”, u shpreh ajo.

Rritja e çmimit të ushqimeve është më e larta që nga viti 1998, dhe kjo po ndodh në një kohë kur ekonomia edhe sipas treguesve zyrtare ka hyrë në një fazë të fortë ngadalësimi. Gjasat janë që rritja e çmimeve në treg të vazhdojë edhe për një periudhe të pacaktuar.

Buxheti antisocial

Lidhur me rritjen e kosots së jetesës, Partia Socialiste, mban qëndrim ndaj qeverisë. Duke iu rikthyer buxhetit të v.2009, deputeti Ilir Beqja u shpreh se “Berisha është përpjekur të mashtrojë votuesit me rritje pagash e pensionesh dy muaj para zgjedhjeve, por që kanë rezoltuar të rreme”.

Sipas Beqjes, në vitin 2009 shpenzimet për paga ishin 5 % më të ulëta se në vitin 2008. Këtu përfshihen edhe pagat e 38 mijë arsimtarëve të cilëve Sali Berisha sot duhet të kërkojë falje sepse mezi mbajti vetëm gjysmën e premtimit që do t’u dyfishonte pagat.

“Në vitin 2009 shpenzimet për ndihmë ekonomike u rritën vetëm me 1 % kundrejt vitit 2008, ndërsa sot 4 mijë lekë në muaj përfitim i ndihmës ekonomike nuk u mjafton 95 mijë familje për të blerë as një gjysmë buke në ditë nëse heqim mënjanë faturën e re të energjisë dhe të ujit. Kjo është pra fytyra e vërtetë e qeverisë antisociale të Sali Berishës”, u shpreh ai.

Më tej, Beqja tregoi se “referuar treguesve fiskalë në vitin 2009 shpenzimet për paga e përfitime sociale janë rritur kundrejt vitit 2008 vetëm 4 %. Kjo është rritja më e vogël në 10 vjetët e fundit. Kjo ka ndodhur sepse 80 % e shtesës nga të ardhurat tatimore në vitin 2009 u përdorur për të paguar rritjen e shpenzimeve të interesave (një shtese në të ardhura tatimore prej 6,407 milionë lekë, në një kohe qe shtesa në shpenzimet për interesa është 4,994 milionë lekë).

Interesa për borxhe që u morën për qëllime elektorale dhe për qëllime pasurimi antiligjor të familjes biologjike dhe politike të Sali Berishës.

____________________

Braçe: Shqiptarët grabiten nga ortakët OSSH-Qeveri

Deputeti socialist, Erjon Braçe, ka folur sot sërish për mbifaturimin e energjisë elektrike që po e vujane mijëra familje dhe subjekte. Ai tha se ortakët refuzuan të marrin përsipër përgjegjësitë e këtij skandali. “Një milionë klientë shqiptarë janë vjedhur, por ortakët e përfshirë në këtë vjedhje, Qeveria e Sali Berishës dhe OSSH, në mënyrë të turpshme, të denjë për hajdutë tradicionalë të zyrave shqiptare, përqeshën fakte publike e ligjore, vunë në dyshim vjedhjen e qartë, refuzuan të marrin përgjegjësinë për të, munguan me një ndjesë serioze për çdo shqiptar të vjedhur”, u shpreh sot Braçe.

Partia Socialiste mban qendrin ndaj sjelljes së kompanisë që manaxhon energjinë elektrike në vend.

Qendrimi i PS-së:

1- grabitja me faturat e energjisë elektrike, duke aplikuar çmimin e rritur të energjisë elektrike – me fuqi ligjore nga 1 janari – që në muajin dhjetor, nuk është një çështje politike por thellësisht ligjore.

Për ne aludimet për lojëra politike të artikuluara nga drejtuesi i monopolit OSSH, janë të papranueshme.

- faktet që dëshmojnë grabitjen u bënë publike nga përfaqësues politikë në momentin kur pavarësisht dijenisë së plotë për këtë grabitje, monopoli OSSH u mundua ta kalonte atë në heshtje duke pranuar edhe përfitimet monetare nga kjo grabitje.
- monopoli OSSH është përfshirë në politikë qyshkur pranoi politikisht dhe jo ekonomikisht kërkesën elektorale të Sali Berishës për të mos rritur çmimin e energjisë elektrike për vitin 2009, me efekt në zgjedhjet e qershorit, duke flakur tej një plan ekonomik me një rritje më të butë e të arsyeshme të çmimit të energjisë në vitet që do të pasonin, duke përfshirë edhe 2010.

2- grabitja me faturat e energjisë elektrike, duke aplikuar çmimin e rritur të energjisë elektrike -me fuqi ligjore nga 1 janari – që në muajin dhjetor, nuk është një gabim njerëzor por një veprim i qëllimshëm dhe i vetëdijshëm që ka arkëtuar për llogari të OSSH të ardhura të paligjshme, duke konsumuar veprën penale të vjedhjes së afro 1 milionë klientëve.

Për ne alibia e përsëritur me gabime njerëzore, huazuar si e tillë nga sjellja kriminale e qeverisë së Sali Berishës me pasoja të rënda e të provuara si në Gërdec, është e papranueshme.

- nuk mund të ketë gabim njerëzor në vijimësi dhe të shtrirë në afro 1 milion fatura që sipas ligjit janë titull ekzekutiv. Njerëzit po heqin bukën nga goja, po marrin borxh për ti paguar ato.

- Përmasa e kësaj grabitjeje, verifikuar, dëshmuar dhe paguar nga çdo kryefamiljar shqiptar, biznes i vogël e i madh, konsumatorë të tjerë publik, përbën një provë të qartë e të fortë për një veprim të qëllimtë e përfitues.

3- grabitja me faturat e energjisë elektrike, duke aplikuar çmimin e rritur të energjisë elektrike – me fuqi ligjore nga 1 janari – që në muajin dhjetor, nuk mund të jetë më një çështje në verifikim, për më tepër nga ortakët e monopolit OSSH, ajo duhet të jetë një çështje nën hetim, gjykim dhe ndëshkim. Vjedhja është e provuar nga faturat, përmasa e saj duhet hetuar nga Prokuroria.

Për ne zgjidhja e artikuluar nga ortakët e monopolit OSSH të përshirë në vjedhje, sipas së cilës gjithçka kalon lehtë duke folur me klientët – kur në zyrat e OSSH gjen njerëz të grabitur që prej muajsh kërkojnë e s’marrin të drejtë, apo duke shkarkuar faturistë – kur ata prej vitesh zëvendësohen nga të tjerë grabitës zyrtarë, nuk vlen më, për ne e për gjithkënd.

- qytetarët tani kërkojnë tu kthehen mbrapsh sa më parë çdo qindarkë e grabitur nga monopoli OSSH.
- qytetarët kërkojnë garanci që kjo vjedhje nuk të përsëritet më, ndaj hetimi, gjykimi dhe ndëshkimi i monopolit OSSH dhe zyrtarëve të tij, lidhur me këtë vjedhje është detyrim ligjor dhe moral.
- qytetarët kërkojnë të paguajnë vetëm atë që konsumojnë dhe investimi në sistem për të ofruar këtë shërbim ndershmërisht dhe me cilësi është jetik e nuk duhet të vonojë. Madje duhet të jetë kusht për çdo masë tjetër në favor të monopolit OSSH.

______________

Mbifaturimi flet drejtori i OSSH-së

Gabim njerëzor e ka quajtur drejtori i OSSH, Jozef Haisek, faturimin e energjisë për muajin dhjetor 2009 me çmimin e janarit 2010. Gjatë një deklarate për mediat, Haisek ka sqaruar se do të bëhet vlerësimi rast pas rasti dhe do të nisin kompensimet e konsumatorëve.

“Do të bëjmë vlerësimin rast pas rasti, duke verifikuar gjendjen e matësave dhe nëse vërejmë abuzime do të nisim kompensimet. Muajin tjetër do të nisin kompensimet e konsumatorëve” – tha drejtori i OSSH-së.

Më tej ai ka deklaruar se do të ndëshkohen gjithë ata faturist që do të kapen në gabime të tilla, ashtu si është bërë edhe më parë.

Duke folur për rritjen e çmimit të energjisë, ai ka pranuar se kjo ishte e nevojshme dhe do të shërbejë për rritjen e investimeve në sistemin e energjisë. Përpos kësaj, sipas tij, kjo rritje bëhet edhe për të mbuluar humbjet dhe për të furnizuar vendin me energji.

__________

Kryetari socialist, Edi Rama ka vënë në dukje dje një nga problemet më të mëdha të qytetarëve shqiptarë. Fatura e majme e energjisë elektrike por edhe e ujit. Ai ftoi gjithë qytetarët që s’pranojnë keqqeverisjen t’i bashkohen protestës që do të organizojë Partia Socialiste.

“Me hyrjen e vitit 2010, qytetarët po paguajnë më shumë energji, pasi iu janë faturuar edhe dite të dhjetorit”, u shpreh Rama.

Ai akuzoi qeverinë se po grabit popullin e vet, pasi është aksionere në masën 25 për qind në Operatorin e Shpwrndarjes së Energjisë.

“Te gjithë shqiptarët e pakënaqur nga qeveria dhe nga mënyrat abuzive të veprimit të saj, t’i bashkohen protestave të Partise Socialiste”, u shpreh Rama sot në nëj proncim për mediat.

____________

27 shkurt

Braçe: Prokuroria të hetojë vjedhjet e OSSH

Partia Socialiste ka kërkuar sot ndërhyrjen e prokurorisë për atë që po ndodh me çmimin e rritur të energjisë, faturat afrofe dhe heshtjen e qeverisë.

Deputeti Erion Braçe gjatë një konference për shtyp ka deklaruar se aplikimi i çmimit të rritur të janarit që në dhjetor, po konsumohet, e bashkë me të edhe faturat afrofe në mënyrë abuzive, por kësaj radhe me çmim të rritur.

“Qytetarët po paguajnë vjedhjen përmes faturimit të energjisë së konsumuar në dhjetor më çmimet që janë ligjore në janar; po paguajnë çmimin e ri të energjisë të rritur tre herë: për fashën deri në 300 kë nga 7.00 lekë në 7.70 lekë; për fashën mbi 300 kë nga 12.00 lekë në 13.50 lekë; për energjinë e ambienteve të përbashkëta nga 7.00 lekë në 8.00 lekë dhe po paguajnë me çmimet e rritura edhe energjinë e pakonsumuar të faturave si afrofe, apo energjinë përtej ditëve kalendarike të një fature normale, nga 30 në 35 ditë”- ka thënë Braçe.

Përballë një situate të tillë, sipas Braçes, kavalieri moralist, Sali Berisha po hesht ndërkohë që përgjegjësia është direkt e tij. Ai ka sqaruar se pronësia në kompaninë OSSH dhe pas privatizimit është 75% CEZ dhe 25 % Qeveria e Sali Berishës dhe më këto aksione ai duhet të kishte mbajtur qëndrim.

Më tej, ka vijuar Braçe, pronësia e CEZ mbi OSSH, u garantua nga një proces privatizimi drejtuar e përcaktuar nga qeveria e Sali Berishës. “Vendimi për rritjen e çmimit të energjisë elektrike që tani po shërben për të shtrenjtuar dhe vjedhjen, u morr nga një ent thellësisht politik dhe nën ndikimin direkt të Sali Berishës”- tha ai, duke kërkuar ndërhyrjen e prokurorisë.

“PS i kërkon prokurorisë të nisë procedim penal për këtë vjedhje masive që po i bëhet qytetarëve shqiptarë. Procedimi penal nuk mund të jetë i njënashëm, vetëm në rastin kur qytetari vjedh dhe nuk paguan energjinë, ai duhet të ndodhë doemos edhe kur qytetari vidhet për energjinë me një faturë që është titull ekzekutiv”- përfundoi Braçe.

Pak dite me pare, serish Braçe denoncoi rritjen e energjisë që në muajin dhjetor, ndërkohë që me vendim qeverie rritja duhet të kishte nisur nga 1 janari.

“Tashmë të gjitha familjeve në vend u ka mbërritur fatura e re, e cila sigurisht është dyfish më e shtrenjtë se ajo e një muaji më parë”, tha Braçe. Sipas deputetit socialist, kjo qeveri ka dorëzuar tashmë pasuritë publike në dorë të klientëve të tij, që vjedhin popullin.

Ai demostroi para mediave faturën e energjisë elektrike, që i referohet periudhës 20 dhjetor 2009 – 21 janar 2010. Braçe koemntoi se: “OSSH ka faturuar energji të konsumuar në dhjetor me çmimin e ri të rritur, hyrë në fuqi me 1 janar, pra në rastin konkret, për dhjetë ditë të dhjetorit energjia është faturuar me 7.70 dhe 13.50 për kilovat. Vjedhje më të qartë se kjo nuk ka”.(Shekulli)

TIRANË- Së shpëjti në në gjithë vendin kursantët e patentave do të japin provimin teorik në formë dixhitale. Drejtorise Rajonale të Shërbimeve të Transportit Rrugor të Fierit u pajis dje me sistemin operativ me anë të të cilit aplikantët për leje drejtimi do t’u përgjigjen pyetjeve teorike.

Kjo formë testimi pritet të rrisë nivelin e drejtuesve të automjeteve në vend dhe automatikisht sigurinë në rrugët shqiptare. I pranishëm në ceremoninë e inagurimit ishte edhe Ministri i Transporteve, Soko Olldashi, i cili premtoi për pajisjen e të gjitha drejtorive rajonale me këtë sistem.

“Sistemi i dixhitalizimit në dhënien e provimit teorik për lejet e drejtimit të automjeteve ka një rëndësi të veçantë, pasi eleminon dhe ato elementë të vegjël negative të ryshfetit, duke rritur kështu ndjeshëm cilesinë e drejtuesve të rinj të mjeteve.

Projekti i dixhitalizimit te provimit të teorisë për lejet e drejtimit ka filluar si një projekt pilot para dy muajsh në Durrës dhe sot pothujse e kemi përfunduar në të gjithë vëndin”,- tha Olldashi. Javën në vijim pritet të inaugurohen edhe sallat e reja dixhitale për dhenien e provimit teorik të marrjes së lejeve të drejtimit në Gjirokastër dhe Berat.(Shekulli)

TIRANË- Shqipëria duhet të japë llogari para ndërkombëtarëve edhe për mënyrën se si i përdor burimet energjetike të vendit si dhe tarifat me të cilat ajo u mundësohet konsumatorëve.

Prej disa javësh Enti Rregullator i Energjisë i është përgjigjur pyetjeve të Komisionit Europian në lidhje me energjinë në kuadër të plotësimit të pyetësorit për integrimin e Shqipërisë në BE.

KE duket se ka qënë shumë e interesuar të dijë për masat që janë marrë në tregun e gazit natyror si dhe miratimin e çmimeve të energjisë elektrike për konsumatorët.

Objekti e një pjesë të pyetjeve ka pasur të bëjë me faktin nëse tarifat e energjisë të vendosura reflektojnë kostot apo janë produkt i një abuzimi. Ndërkohë, referuar raportit vjetor të ERE-s, kësaj pyetje enti i është përgjigjur duke renditur edhe elementet që ndikojnë në çmimin e energjisë elektrike.

Sipas ERE-s, në çmimin që qytetarët paguajnë për çdo kilovat/orë energji elektrike të konsumuar përfshihen kostot e shërbimit, prodhimit, furnizimit me shumicë, transmetimit, shërbimit të shpërndarjes si dhe ajo e furnizimit me pakicë.

Krahas kësaj, një vend të veçantë ka qënë edhe procesi i licencimit të subjekteve që prodhojn apo tregtojnë gaz natyror.

Vend të rëndësishëm në pyetësorin e KE-së për sektorin e energjetikës në Shqipëri ka zënë edhe niveli i arkëtimeve.

Mësohet se përgjatë vitit 2009 arkëtimet kanë qënë ënë nivelin e 76.4 për qindve ndërkohë që nuk ka ndonjë ndryshim të vërejtur për sa i përket pagueshmërisë nëpër 12 qarqet e vendit.

Në vend të parë me nivelin më të lartë të humbjeve sipas të dhënave të ERE-s është qarku i Kukësit. Në këtë qark arkëtohet vetëm 9.5 për qind e energjisë së faturuar.

Ndërkohë zonat e tjera të cilat paraqiten me probleme sipas ERE-s janë Shkodra dhe Burreli në të cilët energjia e konsumuar shlyet respektivisht me 31 dhe 39 për qind.

Qarqet më të rregullta me pagesat paraqiten Korça dhe Elbasani me mbi 99 në të cilët energjia e faturuar paguhet me mbi 95 për qind të saj.

Sfidë për operatorin e Sistëmit të Shpërndarjes është edhe pajisja e abonentëve me matësa të energjisë elektrike.

Aktualisht sipas të dhënave zyrtare vazhdojnë ta paguajnë energjinë aforfe rreth 84 mijë konsumatorë ose 7.6 për qind e totalit të tyre.

Ndërkaq, Komisioni Europian është treguar i vëmendshëm edhe ndaj proceseve të privatizimeve në sektorin e energjisë elektrike dhe gazin natyror duke i kërkuar llogari ERE-s edhe për privatizimin e Operatorit të Sistemit të Shpërndarjes.

Një ndër pyetjet ka të bëjë edhe me hapat e ndërmarra nga Enti Rregullator i Energjisë për sa i përket ruatjes së konkurrencës në treg.

Administrata shtetërore prej disa muajsh është duke plotësuar pyetësorin e Komisionit Europian si një nga hapat në rrugën e integrimit të vendit në strukturat e bashkimit europian. Më së shumti, seti i pyetjeve ka të bëjë mënyrën se si parashikohet në legjislacion ndarja dhe funksionimi i administratës si dhe pyetje që kërkojnë të krijojnë një ide për sektorë të ndryshëm të ekonomisë së vendit.

Pyetjet e KE-së për energjinë
kanë të bëjnë me:

-Funksionimin e ERE-s
-Tarifat e energjisë elekrike
-Tarifat e gazit natyror
-Miratimin e tarifave të reja
-Privatizimin e OSSH-së
-Ruajtja e konkurencës në treg
-Prodhimin dhe transmetimin e energjisë
-Arkëtimet
-Shpërndarjen
-Furnizimin me pakicë, etj.(Shekulli)

TIRANË- Rritja e kredive të këqia ka bërë që përfaqësuesit ligjorë të bankave të nivelit të dytë të jenë frekuentuesit më të rregullt të ambienteve të gjykatave në vend. Financimi i një sipërmarrjeje dhe paaftësia paguese prej bizneseve apo individëve bën që bankat t’i drejtohen dyerve të gjykatës duke kërkuar lëshimin e urdhrit të ekzekutimit për detyrimin që kredimarrësi ka ndaj kontratës së lidhur midis palëve. Në këtë mënyrë, kolaterali i vendosur për marrjen e kredisë kalon në emër të bankës.

Sipas të dhënave të publikuara në faqën zyrtare të Gjykatës së Shkallës së Parë të Tiranës, vetëm brenda një muaji pranë kësaj gjykate janë dorëzuar plot 199 kërkesa për lëshimin e urdhrit të ekzekutimit apo siç quhet ndryshe bllokimin e kolateralit. Kështu, nga data 28 Janar 2010 deri në ditën e djeshme, gjykatësit kanë vendosur për ta marrë ose jo në shqyrtim për 199 kërkesa, ndërkohë që numrin më të madh të paditurve e përbëjnë kredimarrësit individë.

Financim me qëllim investimin në biznes, apo blerje makine osë shtëpie janë kreditë më të shumta për të cilat bankat kërkojnë nga gjykata lëshimin e urdhrit të ekzekutimit.
Të gjitha kreditë janë dhënë gjatë tre viteve të fundit. Në shumicën e rasteve, gjatë muajve të parë kredimarrësit tregohen të rregullt me bankën duke shlyer me përkimëri këstet sipas përcaktimit të bërë në kontratë.

Pasi kanë shlyer një pjesë të kredisë, të ndikuar nga shumë faktorë të tjerë, si , humbja e vendit të punës për individët apo bilanci negativ për bizneset, kredimarrësit nuk mund të shlyejnë më këstet e kredisë duke detyruar bankën që t’i drejtohet gjykatës.

Një nga faktorët që sipas specialistëve ka ndikuar së tepërmi në shtimin e numrit të kredive të këqia ka të bëjë me luhatjen e kursit të këmbimit. Zhvlerësimi i lekut ndaj euros kur një pjesë e mirë e individëve i kanë të ardhurat në monedhën vendase ka bërë që të rritet artificialisht kostoja e kredisë.

Këto tregues janë pasqyra më e qartë e asaj çka është duke ndodhur tani në tregun bankar në vend, ku këto të fundit kanë shtrënguar ndjeshëm kushtet e kreditimit. Ka prej tyre që tregohen më shumë se kurrë seleksionues ndaj kërkesave për financim. Kushtet e kredive konsumatore gjithashtu janë shtrënguar ndjeshëm.

Një pjesë e bankave ose nuk lëshojnë fare për ata që nuk janë klientë të tyre ose në të kundërt e miratojnë kredinë konsumatore kundrejt mbulimit të saj me kolateral të majmë. Ndërkaq, shtrëngimi i kushteve të kredive raportohet edhe nga Banka e Shqipërisë. Përballë një realiteti të tillë, bizneset kanë kërkuar ndihmën e qeverisë dhe të bankave për të lehtësuar disi kriteret dhe kushtet e shlyerjes së kredive.

Në raportin e publikuar disa javë më parë BSH përmend edhe arsyen e rritjen e kostos së kredisë e cila ndikon drejtë për drejtë në uljen e kreditimit. “Bankat kanë shtrënguar standardet e kreditimit kryesisht nëpërmjet kushteve që kanë të bëjnë me koston e kredimarrjes. Keshtu, bankat kanë rritur marzhin mesatar të kredive standarde, marzhin për kreditë me rrezik më të lartë, si dhe komisionet e kredisë”,- theksohet në raport.

Të dhënat zyrtare të Bankës së Shqipërisë gjithashtu, raportojnë për një rritje të mëtejshme të numrit të kredive të këqia gjatë tremujorit të katërt të vitit 2009 duke arritur deri në 10 për qind të totalit. /shekulli/

Takohen krerët e doganave: Informacion më të detajuar
Rastet e fundit për evazion fiskal dhe shenja të pastra kontrabande në doganat mes Shqipërisë dhe Greqisë, kanë detyruar autoritetet e dy vendeve të rishikojnë skemën e kontrollit dhe përcjelljes së informacionit. Takimi i përvitshëm, mbajtur në Tiranë pak ditë më parë, vinte pas hetimit të nisur nga Prokuroria e Janinës për disa doganierë grekë dhe grevës që kishte paralizuar shkëmbimin e mallrave. Burime zyrtare të Drejtorisë së Përgjithshme të Doganës bëjnë me dije se drejtori Endri Pema, i ka kërkuar homologut të tij, Nikolaos Vernadakis, të kalohet te një skemë e re kontrolli dhe kalimi informacioni. Në takim kanë marrë pjesë krerët më të lartë të doganave, të shoqëruar nga përfaqësues të ambasadës greke në Tiranë, të cilët mbikëqyrin aktivitetin ekonomik të vendit. Mësohet se palët kanë falënderuar njëri-tjetrin për bashkëpunimin e ngushtë dhe të sinqertë në të gjitha drejtimet, duke rënë dakord në disa plane.

Në bazë të axhendës që u trajtua në këtë takim, synimi kryesor ishte që ky bashkëpunim të thellohet akoma më tepër, duke përdorur metoda të reja, për të cilat drejtori Pema propozoi konkretisht për shkëmbimin e informacionit në mënyrë elektronike.

“Në këtë mënyrë do të arrihet jo vetëm vërtetimi i fakteve të qarkullimit të mallrave në kohë reale, por ky do të shërbejë edhe si një çelës për shkurtimin e procedurave doganore. Dogana shqiptare i ka të gjitha mundësitë t’i ofrojë këto informacione qoftë në mënyre pre-arrival (para sa të hyjë malli) qoftë nëpërmjet share database (akses në të dhënat mes dy vendeve), duke synuar që të kemi një shkëmbim më të shpejtë të mallrave dhe një zhvillim të analizës së riskut për një lëvizje të sigurt të tyre. Sa i takon palës greke, Vernadakis u shpreh se në një afat të shkurtër do të krijojë mundësinë që të vendosen pikat e kontaktit dhe ekspertet e të dyja palëve të takohen dhe të diskutojnë bazën ligjore dhe mundësinë e kompatibilitetit midis dy sistemeve tona.

Hetimi
Pikë e rëndësishme në takimin e zhvilluar mes krerëve të doganave shqiptare dhe greke ishte hetimi për rastet e kontrabandës. Pala shqiptare i ka kërkuar doganës greke dërgimin e dokumenteve të njehsuara me origjinalin për çështje që janë në hetim. “Mospasja e një dokumenti autentik ose të njehsuar me origjinalin na shkakton mjaft probleme për zgjidhjen e tyre”, mësohet të ketë thënë kreu i doganave shqiptare. Lidhur me këtë çështje pala greke përforcoi angazhimin për t’u përgjigjur brenda dy vjetësh kërkesave për verifikim, duke qenë kështu brenda afatit ligjor prej tre vjetësh. Gjithashtu u miratua vendosja e pikave të kontaktit direkte midis departamentit operativo-hetimor shqiptar dhe divizionit të 33 grek, për një shkëmbim sa më të shpejtë dhe efektiv të informacionit.
(shqip)

Emigrantet jo vetem qe kane ulur doren e shpenzimeve per apartamente, por nxitojne t’i shesin sa me pare.
Bumi i pese viteve te fundit duket se po shfryhet, per shkak te kerkeses se ulet per prona te paluajtshme. Emigrantet po sjellin me pak te ardhura ne Shqiperi, duke ndikuar te tregu imobiliar. Agjenci te ndryshme ne Tirane raportojne per nje situate krize ne sektor. “Jo vetem qe nuk blejne me si me pare, por po rritet oferta per t’i shitur pronat e tyre”, thote nje perfaqesuese e agjencise imobiliare.

Nje tjeter shton se tregu po hyn ne krize te vertete, me pak shitje dhe kryesisht veprime per qira. “Ajo qe te ben pershtypje eshte fakti se, pavaresisht kerkeses se larte per te shitur apartamentet e blera ne vitet e fundit, emigrantet nuk para negociojne per cmimin, ne menyre qe tregu te kishte nje zhbllokim”, thote nje ekspert pronash. Viti 2009 reflekton krizen me te madhe per emigrantet, pasi ekonomite e vendeve ku punojne kane pesuar tkurrje te zhvillimit.

Te dhenat e fundit nga Banka e Shqiperise tregojne se te ardhurat nga emigrantet kane pesuar ulje me te pakten 6.2 per qind. Deri ne nentemujorin e pare 2009, emigrantet kane sjelle ne Shqiperi rreth 580 milione euro, ose gati 45 milione euro me pak se nje vit me pare.

Edhe pse tregu imobiliar eshte i dyndur me oferta per shitje apartamentesh (sidomos ne dy muajt e fundit), kerkesa vjen gradualisht duke u ulur. Shkak eshte mungesa e parase, kryesisht e ndikuar nga emigrantet, te cilet ishin shtylla kryesore e furnizimit te tregut me kerkesa per prona te paluajtshme. Tani po ndodh e kunderta. Pronat e blera pa hesap gjate viteve te lulezimit ekonomik kane dale ne shitje.

Ekspertet gjykojne se ndryshimi i kursit erdhi per shkak te veshtiresive financiare qe po kalojne individet, kryesisht familjet, e nxitur edhe me shume nga ideja per te qendruar perfundimisht ne emigrim.

Pervec mungeses se parase, tjeter shkak qe i le pronat stok te pashitura jane cmimet e larta. Ajo qe vihet re nga agjencite imobiliare eshte fakti se cmimet vijojne te jene te larta, por me nje ndryshim: kane frenuar se rrituri. “Ndersa situata po perkeqesohet, firmat e ndertimit per shkak te veshtiresive financiare nuk e shikojne te favorshme qe te bejne ndryshime ne cmimet e apartamenteve qe tregtojne, pasi nuk do te justifikonin koston qe ka pasur ndertimi i tyre”, shprehet nje nga punonjesit e agjencive imobiliare.

Keto te fundit nuk percjellin aspak optimizem per situaten e krijuar ne treg dhe shprehen se e vetmja gje qe po ndihmon agjencite te mbijetojne jane qirate, te cilat pavaresisht cmimeve te larta, kane nje kerkese te larte nga qytetaret.

T/ch

Komisioni Europian ka miratuar zgjatjen edhe pese vjet te nje pakti preferencial tregtie mes 27 vendeve te BE-se dhe 7 vendeve te Ballkanit Perendimor.
Marreveshja e nenshkruar fillimisht ne vitin 2000 lejon hyrjen e thuajse te gjitha eksporteve nga Ballkani Perendimor ne BE pa taksa doganore apo kufizime ne sasi.

Shqiperia, Bosnja, Kroacia, Kosova, Maqedonia, Mali i Zi dhe Serbia perfitojne nga ky pakt si pjesemarrese ne procesin e Asocim-Stabilizimit te BE-se.

“Bashke me marreveshjet bilaterale ekzistuese, ky trajtim preferencial ne tregti synon te mbeshtese integrimin ekonomik me BE-ne dhe te çoje perpara stabilitetin ekonomik dhe politik ne gjithe rajonin”, thuhet ne deklaraten perkatese te Komisionit.

Marreveshja e re pritet te hyje ne fuqi janarin e ardhshem, por duhet te miratohet me pare formalisht edhe nga Parlamenti Europian.

Komisioni theksoi rendesine e marreveshjes, duke pasur parasysh edhe se BE-ja eshte partneri kryesor tregtar i rajonit.

Gjate 2008-s eksportet nga BE-ja ne Ballkanin Perendimor shenuan nje volum prej 32,5 bilione eurosh, ndersa importet 14 bilione euro.

T/ch

Greqia pritet te tentoje te emetoje bonde me vlere shume miliarde euro ne ditet e ardhshme, ne nje proces qe konsiderohet si test me rendesi kritike per besueshmerine e ketij vendi ne tregjet financiare boterore, njoftoi dje “Financial Times”.
Bankieret ne Athine presin emetimin e bondeve sindikale qe do te kryhet brenda pak ditesh, pasi qeveria e shkarkoi nga detyra drejtorin e meparshem te zyres se administrimit te borxhit publik dhe e zevendesoi me nje bankier te rendesishem nga sektori privat.

Javen e kaluar, Petros Chrisodoulou, nje bankier i larte te Banka Kombetare e Greqise, (banka me e rendesishme ne kete vend), u emerua drejtor i menaxhimit te borxhit publik. Kjo i shtoi spekulimet se qeveria po pergatitet te terheqe bonde me vlere te pergjithshme prej 3-5 miliarde eurosh qe ne fillim te kesaj jave. Kriza greke e borxhit mbetet akute, pasi partneret e Eurozones nuk kane dhene asnje premtim konkret ndihme, nderkohe qe bonde te pergjithshme prej 20 miliarde eurosh pritet te maturohen ne prill dhe maj. Greqia e ka te domosdoshme te shese borxhe te reja per te shlyer maturimet e vjetra.

Qeveria greke nuk i konfirmoi zerat per mundesine e emetimit te bondeve kete jave, por shume bankiere ne Athine jane te bindur. “Eshte shume e rendesishme qe Greqia te thyeje akullin ne dhjete ditet e ardhshme per te pare nese eshte ne gjendje te terheqe investitore per borxhin e vet apo jo”, tha nje bankier ne kushtet e anonimitetit. “Rezultati, qofte i mire apo i kea” do t’ia lehtesoje jeten Athines zyrtare, pasi do t’i tregoje partnereve te Eurozones se cfare duhet bere”.

Qeveria socialiste duhet te terheqe borxhe te pergjithshme prej 53 miliarde eurosh kete vit, rreth 5 per qind e Prodhimit te Brendshem Bruto, per te financuar borxhin e vet publik. Nese partneret e saj ne BE refuzojne te ofrojne kredi dypaleshe, Greqia do te duhet t’i drejtohet Fondit Monetar Nderkombetar per te marre nje kredi prej 30 miliarde eurosh, por ne kete rast kushtet mund te jene te ashpra.

Presioni mbi Greqine po rritet. Athines i kerkohet te shkurtoje shpenzimet dhe te rrise te ardhurat. Zyrtaret nga Komisioni Europian, nga Banka Qendrore Europiane dhe nga FMN do te vizitojne Greqine kete jave, per te vleresuar progresin e deritanishem. Por shkurtimet e shpenzimeve ne Greqi shkaktojne gjithmone rebelime te ashpra civile. Grevat kane filluar sakaq ndersa te merkuren pritet nje greve e pergjithshme.

T/ch

TIRANE-Përkundër deklaratave kokëfortësisht jorealiste të kryeministrit Berisha dhe ministrit të Financave, Ridvan Bode, që shprehin një eufori për rritjen e ekonomisë shqiptare në kohë krize globale, anëtarët e Dhomës së Tregtisë dhe Industrisë Tiranë i janë drejtuar dje Ekzekutivit me një letër. Me anë të saj, ata evidentojnë një situatë tejet të rëndë, ku edhe shteti akuzohet për defekte, duke filluar nga mospagesa e privatëve për punën e kryer.
Treguesit
Për të gjithë është i qartë fakti i përkeqësimit të disa treguesve makro dhe mikroekonomikë, të cilët janë shprehësit e drejtpërdrejtë të gjendjes ekonomike, thuhet në letrën e Dhomës. Ndër to, përmendet ulja e ritmit të rritjes ekonomike, me nivele larg objektivave të parashikuara në fillim të vitit, si dhe ulja e dukshme e vëllimit të eksporteve nga Shqipëria, duke sjellë si pasojë uljen e valutës së huaj që hyn në vendin tonë. Në këtë drejtim të fundit biznesi konstaton edhe uljen e ndjeshme të fluksit të parave, që pritej të dërgonin emigrantët pranë familjeve të tyre, që kanë qenë në të gjitha vitet e tranzicionit impuls shumë i fuqishëm i zhvillimit të ekonomisë në Shqipëri. Kjo ka ndikuar në përkeqësimin e pozitës dhe zhvlerësimin e vazhdueshëm, sidomos muajt e fundit, të lekut në raport, si me euron, ashtu edhe me dollarin amerikan.
Qeveria
Si e ka menaxhuar situatën shteti shqiptar në këto kushte? Dhoma konstaton dobësim të aftësisë likuiduese të sistemit publik, d.m.th buxhetit të shtetit, për kompanitë të cilat janë kontraktuar për realizimin e objekteve të investimeve ose për t’u ofruar shërbime institucioneve shtetërore. “Mosfunksionimi i pagesave me fonde buxhetore, kur po mbyllet edhe muaji i dytë i vitit, është një fenomen, i cili paralizon dhe fut në vështirësi të mëdha financiare një numër kompanish, të cilat shpenzojnë miliona euro për ofrimin e këtyre shërbimeve, si dhe për të paguar punonjësit e ndërmarrjeve të tyre”, ankohen biznesmenët e rajonit kryesor ekonomik të vendit.
Qeveria ka vendosur rishikimin e buxhetit me synim shkurtimin e shpenzimeve në masën 5%, në një kohë kur ky buxhet s’është bërë ende operacional. “Ky veprim do të thotë më pak aktivitet për biznesin, më pak të ardhura për kompanitë që administrojnë atë, më pak të ardhura për familjet e punonjësve të këtyre ndërmarrjeve dhe përkeqësim të standardit të jetesës në vend”.
Subjektet
Dhoma e Tregtisë deklaron se aktualisht biznesi shqiptar po kalon një periudhë të vështirë financiare. Likuiditetet janë të limituara dhe subjektet janë përfshirë nga fenomeni i “rrudhjes” dhe rreziku i falimentimit. Pothuajse në të gjithë sektorët sundon një ndjesi paniku dhe pasigurie. Një pjesë e madhe e kompanive kredimarrëse rrezikohen të përfshihen nga fenomeni i kredive të këqija. Vërehet në masë fenomeni i ngrirjes apo edhe pezullimit të shumë aktiviteteve, shoqëruar me largime të një pjese të punonjësve, për të cilët janë investuar para, kohë dhe energji, me synim ngritjen e tyre profesionale.(BW)

Nga 10 drejtori, mbeten 4 në rang vendi. Ristrukturimi prek rreth 600 punonjës
OSSH-ja vë në zbatim planin e reduktimit të numrit të punonjësve përmes formulës së ristrukturimit. Operatori i Sistemit të Shpërndarjes deklaroi dje zyrtarisht se nga 10 drejtori në rang vendi do të mbeten vetëm katër, sipas rajoneve veri-qendër-jug. Reforma rrezikon të prekë 600 punonjës, të cilët konsiderohen të tepërt sipas strukturës së re. Me planin e ri të investimeve, futja e teknologjisë së re dhe informatizimi i të dhënave, reduktimi i numrit të punonjësve bëhet i pashmangshëm. “OSSH-ja në kuadër të transformimit dhe ristrukturimit të kompanisë ka vendosur të zvogëlojë dhe të riorganizojë drejtoritë e shpërndarjes nga dhjetë në katër: Drejtoria Rajonale Veriore e Shpërndarjes, Drejtoria Rajonale Qendrore e Shpërndarjes, Drejtoria Rajonale Juglindore e Shpërndarjes dhe Drejtoria Rajonale Jugperëndimore e Shpërndarjes”, njofton drejtoria qendrore në Tiranë. Bazuar mbi këtë plan, drejtoritë rajonale të shpërndarjes do të vendosen në Shkodër, Tiranë, Elbasan dhe Fier. Veç kësaj, nga pesë Drejtori të Tensionit të Lartë të shpërndara në të gjithë vendin, kompania vendosi të krijojë vetëm një drejtori të tensionit të lartë, e cila do ta ketë qendrën e saj në Tiranë.

Reforma
Sipas specialistëve, vlerësohet se numri aktual i OSSH-së prej rreth 6 mijë vetash është tepër i lartë, duke u bazuar në numrin e konsumatorëve. Kjo do të thotë se reforma do të vijojë edhe pas largimit të 600 punonjësve. “Ky është hapi i parë i ristrukturimit të sistemit të shpërndarjes. Megjithatë, CEZ qetëson punonjësit, duke theksuar se kush punon e ka të garantuar vendin e punës. “Vendimi për të rigrupuar drejtoritë ndryshon strukturat e menaxhimit dhe të vendimmarrjes. Ndërkohë, ne, punonjësit që punojnë shumë dhe gëzojnë integritet në zonat e tyre i vlerësojmë dhe ata do të vazhdojnë të jenë burimi ynë kryesor i suksesit”, vijon OSSH-ja. Hapi tjetër do të bëhet në çerekvitin e fundit të vitit 2010”, nënvizon kompania. Sipas kompanisë çeke CEZ, ristrukturimi do të sjellë rezultate dhe cilësi më të mirë. “Pas një analize të nevojave të kompanisë dhe me synimin për të krijuar struktura efikase, të cilat do të optimizojnë cilësinë e furnizimit me energji elektrike, kompania vendosi të grupojë këto drejtori në katër rajonale”, thekson kompania. Kriteret e ndjekura për përcaktimin e tyre janë: numri i konsumatorëve, madhësia, aftësitë operative, menaxhueshmëria etj. Riorganizimi i sistemit të shpërndarjes të OSSH-së do të fillojë të zbatohet që nga marsi 2010.
(shqip)